Pieterpad: Pieterburen – Winsum (12 km)

4 december 2024: Pieterburen – Winsum 12 km

Het Pieterpad is de bekendste langeafstandswandelroute van Nederland. Het pad begint in Pieterburen en eindigt in Maastricht. De totale afstand bedraagt 501 kilometer. De route bestaat uit 26 etappes variërend tussen 12 en en 25 kilometer. Het Pieterpad ontstond in de jaren tachtig toen Toos Goorhuis-Tjalsma en Bertje Jens de route bedachten. De twee gepensioneerde vriendinnen, met veel wandelervaring, vonden dat Nederland een langeafstandswandelroute verdiende die de diverse natuurlandschappen in de kijker zette. Het wandelpad werd geopend in 1983 en is vandaag populairder dan ooit. Het is de hoogste tijd om mijn wandelschoenen aan te trekken en op pad te gaan. Vorige week puzzelde ik een Pieterpad-camperroute in elkaar en gisteren reed ik met een camper vol wandelbenodigdheden naar Pieterburen. Niet alle campings en camperplaatsen zijn geopend in deze tijd van het jaar. Soms maak ik daardoor ietwat onlogische keuzes. In Pieterburen is een camping bij het startpunt van het wandelpad, maar deze is jammer genoeg gesloten. De beste uitwijkplaats is Camping De Horizon Molenrij in Kloosterburen (https://dehorizonmolenrij.nl/). Alleen campers die korter zijn dan 6 meter kunnen er terecht. Soms is het voordelig om wat kleiner te zijn. Na de wandeling kan je een heerlijke douche nemen in het verwarmd sanitairgebouw en dat is in deze tijd van het jaar een opkikker. Als je campert en tegelijkertijd het Pieterpad wil wandelen, stelt zich een praktisch probleem. Na elke etappe moet je ook weer terug. Gelukkig is er in de buurt van elk begin- en eindpunt openbaar vervoer. Gebruik maken van de bus of de trein is in Nederland iets eenvoudiger dan in België. Een ticket bemachtigen hoeft niet. Je checkt op de bus of de trein gewoon in en uit met je bankkaart en klaar is Kees.

Omdat ik vanuit Kloosterburen naar het startpunt moet in Pieterburen, volgt de eerste test van het openbaar vervoer al vroeg in de ochtend. De bushalte ligt slechts 350 meter van de camping. De bus is warempel op tijd en vijf haltes later, verschijnt het Pieterplein in Pieterburen. Het leidt geen twijfel. Het Pieterpad begint hier!

De eerste etappe is een opwarmertje. Deze is met ‘slechts’ 12 kilometer de kortste van allemaal. De eerste blikvanger is de gotische Petruskerk van Pieterburen. De kerk werd gebouwd in de eerste helft van de vijftiende eeuw en verder uitgebreid in de zeventiende eeuw. Het interieur zou erg fraai zijn maar dat heb ik niet gezien. In de wintermaanden is het gebouw tijdens weekdagen op slot.

Meteen na de passage van de kerk leidt een klein verhard voetpad door open velden en via de Pieterbuurstermaar langzaam maar zeker naar het dorp Eenrum. De Pieterbuurstermaar is een kleine waterloop, een voormalige wadgeul. Sommige stukken hebben een natuurlijke oorsprong en zijn ontstaan in de periode dat er nog geen dijken waren door de speling van eb en vloed. Andere stukken zijn uitgegraven. De ‘maar’ in de naam duidt erop dat de waterloop groot genoeg is om erin te kunnen varen. Het waren ooit de vaargeulen die de dorpen verbonden. Het riviertje wordt overspannen door een hoog, houten voetgangersbruggetje. Hier noemt men dat een ‘hoogholtje’. De brug is relatief hoog omdat een bootje, gevuld met een vracht er makkelijk onderdoor zou kunnen. Het is een vogelrijk gebied. Ik spot vooral eenden.

In Eenrum is het tijd voor een koffiepauze in het buurthuis naast het Pieterpad. Dit wierdedorp telt ongeveer 1500 inwoners. Wierden ontstonden in de periode dat er nog geen dijken waren. Het duidt op een kunstmatige heuvel die werd opgetrokken om bij hoogwater een droge plek te creëren. In Eenrum staat een mooie kerk uit de dertiende eeuw. Ook deze is gesloten.

In het volgende dorp Mensingeweer loop je naast een waterloop met een moeilijke naam: Mensingeweerster Loopdiep. Hier heb je een mooi zicht op de molen van het dorp. Hij werd in 1855 gebouwd door Hendrikus ten Have. Vandaag wordt de gerestaureerde molen gebruikt voor de opleiding van molenaars. Soms is publiek welkom, maar vandaag niet. Het geluk staat niet aan mijn kant.

Het einde van de eerste etappe ligt in Winsum, een van de mooiste dorpen van Nederland. De ligging aan de rivier Winsumerdiep, de typische molen en de mooie gebouwen uit de negentiende eeuw zitten daar wellicht voor iets tussen. Ik heb meteen zin om na aankomst nog wat rondjes te dwalen in de straatjes van Winsum. Het is er erg gezellig.

Bij het station van Winsum neem ik bus 68 naar Kloosterburen en ook nu loopt alles perfect. Het was een mooie eerste Pieterpad-dag. Morgen staat de etappe Winsum – Groningen op het programma. Nog 489 kilometer…